ການປະທ້າຂໍ້ພິພາກທີ່ດິນວັດປ່າຂອນແກ່ນ ທາຍທາດຜູ້ບໍຣິຈາກແຈ້ງຮັບຄືນ ພະເຈົ້າອາວາສນຳໂຊນດເໝົາເອົາອອກຊີ້ອະທິບາຍ

ບັນຫາການຮ້ອງຂໍທີ່ດິນໄດ້ທໍາໃຫ້ວັດປ່າໜຶ່ງໃນແຂວງຂອນແກ່ນກັບມາເປັນຂ່າວອີກຄັ້ງ ຫັງຈາກທາຍທາດຂອງຜູ້ບໍຣິຈາກທີ່ດິນໄດ້ຍ້ອນຄືນມາຍົກຄຳຮ້ອງໃຫ້ຮັບຄືນທີ່ດິນທີ່ໄດ້ບໍຣິຈາກໃຫ້ວັດມາກວ່າ 30 ປີກ່ອນ ຂະຫນອບພະເຈົ້າອາວາສວັດໄດ້ນຳໂຊນດທີ່ດິນຕົ້ນສະເລ່ຍອອກມາເພື່ອເປັນພິສັດຢືນຢັນຄວາມຖືກຕ້ອງຂອງວັດໃນການຄຸມຄອງພື້ນທີ່

ເຫດການເລີ່ມຮ້ອນແຮງຫຼາຍຂຶ້ນເມື່ອພາກທາຍທາດຍືນຄຳຂໍແລະເອກະສານຕໍ່ຫົວໜ້າພາກທ້ອງຖິ່ນເພື່ອຮ້ອງຂໍໃຫ້ທົດລອງການຂ້າມສະຫມັກກຳສິດ ໂດຍເອົາເຫດຜົນວ່າການບໍຣິຈາກໃນອະດີດອາດຈະມີເງື່ອນໄຂ ຫຼືຂາດຄວາມຊັດເຈນໃນຂັ້ນຕອນຂອງການ ເອກະສານບາງສ່ວນຖືກນໍາມາໃຊ້ເປັນຫຼັກຖານສະໜັບສະໜູນການຮ້ອງຂໍ ໃນຂະນະດຽວກັນພະສົງແລະຊາວບ້ານທີ່ຄັນຄ້າກັບວັດມານານລະບັດກ່າວວ່າທີ່ດິນນັ້ນໄດ້ຖືກນໍາໃຊ້ເປັນສະຖານປະທິບັດທາງທຳມະຊາດ ແລະເປັນພື້ນທີ່ສາທາລະນະຂອງຊຸມຊົນມາຫລາຍທົ່ວທັງທະຫນາງ

ເຈົ້າອາວາສໄດ້ເປີດເຜີຍໂຊນດທີ່ດິນຕົ້ນສະເລ່ຍທີ່ລະບຸການໂອນທີ່ດິນໃຫ້ວັດ ພ້ອມທັງນໍາພະນາດຜູ້ເຫັນເຫດການໃນອະດີດມາແສດແພດຢືນຢັນວ່າໄດ້ມີການບໍຣິຈາກຈິງຕາມພິທີເປັນຂັ້ນຕອນແລະມີການບັນທຶກໃນສາທາລະນະ ແຕ່ທາຍທາດຜູ້ບໍຣິຈາກຍັງຢືນຢັນວ່າມີປັດໄຈບາງຢ່າງທີ່ຄວນເຮັດໃຫ້ການບໍຣິຈາກຄວນຖືກທົດລອງອີກ ເຊັ່ນການຂາດຂໍ້ມູນເກັ່ງເຖິງເງື່ອນໄຂທີ່ແນ່ນອນຫຼືບໍ່ໄດ້ຮັບການແຈ້ງເຫດສຳຄັນຈາກຜູ້ທີ່ເຂົ້າກ່ຽວເມື່ອເຮັດການ

ເຫດກໍ່ເປັນການສະທ້ອນບັນຫາກົດໝາຍທີ່ດິນແລະການຈັດການມະຣະດກໃນພື້ນບ້ານທີ່ຍັງພົບບໍ່ບໍ່ບໍ່ຫຼາຍ ພະເລີຍໃນພາກອີສານທີ່ມີວັດປ່າແລະອົງກອນຊຸມຊົນໄດ້ຮັບທີ່ດິນບໍຣິຈາກມາອຍ່າງນິຍົມ ການເກັບເອກະສານທີ່ມີຫຼັກຖານຊັດເຈນ ການຈົດທະບານກຳສິດແລະການປັບປຸງຂໍ້ມູນໃນລະບົບທີ່ດິນເປັນເວັ້ນທີ່ຖືກຍົກຂຶ້ນວ່າສາມາດລັບລົງຂໍ້ພິພາກໄດ້ ຖ້າຫົວໜ້າພາກສ່ວນທີ່ເຂົ້າກ່ຽວເຂົ້າມາຊ່ວຍໄກ່ເລ່ຍແລະກວດຈົດຄວາມຖືກຕ້ອງຂອງເອກະສານຢ່າງເປັນຕາມ

ຜົກກະທົບຕໍ່ຊຸມຊົນຮອບວັດເປັນເລື່ອງທີ່ຕ້ອງພິຈາລະນາຢ່າງລະອຽດ ຊາວບ້ານຫຼາຍຄົນກັງວົນວ່າຫາກເກີດການເພີ່ນກຳສິດຫຼືຄຳຕັນສິນທີ່ອ່ອນໂຍງເໝາະໃຫ້ທາຍທາດ ຈະສົ່ງຜົນຕໍ່ການນໍາໃຊ້ພື້ນທີ່ສໍາລັບກິດຈະກຳຂອງຊຸມຊົນ ທັງການປະສົບພິທີທາງສາສະໜາ ການເຮັດບຸນ ການໃຊ້ເປັນທີ່ພັກປະທິບັດທາງທຳມະຊາດ ແລະພື້ນທີ່ສຳລັບກິດຈະກຳສາທາລະນະອື່ນໆ ນອກຈາກນັ້ນຖ້າການຂັດແຍ່ງຍືດເຍື່ອອາດມີຜົນກະທົບຕໍ່ຮູບພາບຂອງວັດແລະຄວາມເຊື່ອມຂອງຜູ້ທີ່ຈະມາບໍຣິຈາກໃນອະນາຄົດ

ວິທີການແກ້ໄຂທີ່ຫຼາຍຝ່າຍເສັ້ນແນະນໍາຄືການໃຊ້ຂັ້ນຕອນການໄກ່ເລ່ຍຂອງອົງການປົກຄອງສ່ວນທ້ອງຖິ່ນຮ່ວມກັນກັບຫ້ອງການທີ່ດິນແລະສຳນັກງານພຣະພຸດທະສາສນາເພື່ອເປີດເຜີຍເອກະສານແລະພະນາດຢ່າງໂປຣແຈສ ແລະຄົ້ນຫາທາງອອກທີ່ຮັກສາສິດຂອງທັງສອງຝ່າຍ ເຊັ່ນ ການຈັດທຳຂໍຕົກລົງໃຫ້ໃຊ້ທີ່ດິນເປັນພື້ນທີ່ສາທາລະນະພ້ອມເງື່ອນໄຂພິເສດ ຫຼືການຊຳລະຄ່າຊົມຊຸດໃນກໍລະນີທີ່ພົບວ່າການໂອນກຳສິດມີຂໍ້ຂ້ອຍ ນອກຈາກນັ້ນການສ້າງຂັ້ນຕອນການສຳຫາລົງແລະອັບເດດຂໍ້ມູນກຳສິດໃນພື້ນບ້ານຈະຊ່ວຍລົດການຂັດແຍ່ງໃນລະໄລຍາວ

ເລື່ອງນີ້ຍັງເປັນການຕອກຢ້ຳໃຫ້ເຫັນວ່າບັນຫາກົດໝາຍທີ່ດິນໃນພື້ນບ້ານຕ້ອງການການຈັດການແນະນໍາເປັນລະບົບແລະການເຂ້າເຖິງຂໍ້ມູນຂອງປະຊາຊົນຢ່າງງ່າຍ ເພື່ອຫວັດເຫັນການຂັດແຍ່ງທີ່ອາດລຸກລະລົງເປັນຄວາມຂັດແຍ່ງທາງສັງຄົມ ສິ່ງສຳຄັນຄືການເປີດໃຫ້ທັງສອງຝ່າຍໄດ້ເຈນເວລາເງິນໃນບັນຍາການເຂົ້າຮ່ວມຢ່າງສ້າງສັນແລະມີຄວາມເປັນຕາມການເມືອງເທົ່າທີ່ສາມາດ ເພື່ອເຮັດໃຫ້ຄວາມສວຍສຸກໃນຊຸມຊົນກັບຄືນມາແລະຮັກສາພື້ນທີ່ສາທາລະນະທີ່ເປັນສ່ວນໜຶ່ງຂອງວິທີຊີວິດຊາວອີສານ